POMOC SPOŁECZNA

Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Bądkowie realizuje głównie zadania określone w ustawie o pomocy społecznej. Ponadto realizowane są zadania wynikające z innych aktów prawnych, w szczególności: ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, ustawy „za życiem”, ustawy o świadczeniach rodzinnych, ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych, ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej, ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, o przeciwdziałaniu narkomanii, ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, ustawy o ochronie zdrowia psychicznego, ustawy o karcie dużej rodziny oraz innych ustawi rozporządzeń.

Do głównych zadań Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Bądkowie należy prowadzenie całokształtu spraw w zakresie pomocy społecznej, polegających w szczególności na:

- przyznawaniu i wypłacaniu przewidzianych ustawami świadczeń,

- pracy socjalnej, rozumianej jako działalność zawodowa mająca na celu pomoc osobom i rodzinom we wzmocnieniu lub odzyskaniu zdolności do funkcjonowania w społeczeństwie poprzez pełnienie odpowiednich ról społecznych oraz tworzenie warunków sprzyjających temu celowi,

- analizie i ocenie zjawisk rodzących zapotrzebowanie na świadczenia pomocy społecznej,

- realizacja zadań wynikających z rozeznanych potrzeb społecznych,

- rozwijanie nowych form pomocy społecznej i samopomocy w ramach zidentyfikowanych potrzeb.

Do zadań pracownika socjalnego należy:

a) dokonywanie diagnozy potrzeb społecznych oraz analizy i oceny zjawisk, które powodują zapotrzebowanie na świadczenia pieniężne i niepieniężne z pomocy społecznej,

b) pobudzanie społecznej aktywności i inspirowanie działań samopomocowych w zaspokajaniu niezbędnych potrzeb życiowych osób, rodzin, grup i środowisk społecznych,

c) inicjowanie nowych form pomocy, w tym inicjowanie lokalnych programów pomocy społecznej ukierunkowanych na podniesienie jakości życia,

d) przyjmowanie zgłoszeń i rozpatrywanie wniosków o udzielenie pomocy, w tym przeprowadzanie wywiadów środowiskowych,

e) prowadzenie postępowań alimentacyjnych z krewnymi w linii prostej, osób umieszczonych w domach pomocy społecznej,

f) przeprowadzanie wywiadów środowiskowych na wniosek innego uprawnionego organu,
g) praca socjalna skierowana na jednostkę społeczną, rodzinę, grupę i środowisko lokalne,
h) systemowa diagnoza rodziny, tj. badanie możliwości samodzielnego przezwyciężania trudnych sytuacji życiowych, budowa planu pomocy i podejmowanie adekwatnych formy pracy socjalnej ukierunkowanej na rozwiązanie problemów i usamodzielnienie rodzin z różnymi dysfunkcjami problemów społecznych,

i) udzielanie pomocy zgodnie z zasadami etyki zawodowej,

j) udzielenie informacji i pomocy w zakresie rozwiązywania spraw życiowych osobom, które dzięki tej pomocy będą zdolne samodzielnie rozwiązywać problemy, będące przyczyną trudnej sytuacji życiowej; skuteczne posługiwanie się przepisami prawa w realizacji tych zadań,
k) rozpoznanie sytuacji pod kątem występowania problemu nadużywania alkoholu oraz w ramach możliwości obejmowania pracą socjalną z równoczesnym zgłaszaniem do Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych,

l) świadczenie pomocy rodzinom mającym trudności w wypełnianiu funkcji opiekuńczo -wychowawczych poprzez wprowadzenia asystenta rodziny,

m) aktywizowanie osób i rodzin do udziału w zatrudnieniu wspieranym w formie prac społecznie - użytecznych, w tym podejmowanie kontraktów socjalnych,

n) udział w działaniach akcyjnych dotyczących zdarzeń losowych i klęsk żywiołowych,
o) współpraca z innymi specjalistami w celu przeciwdziałania i ograniczania patologii oraz negatywnych skutków zjawisk społecznych,

p) współpraca i bieżące monitorowanie realizowanych zadań przez opiekunki środowiskowe, oraz współpraca z zleceniobiorcami świadczącymi usługi: asystencji osobistej,

q) współpraca z przedstawicielami szkół, przedszkoli, żłobków, poradni psychologiczno - pedagogicznych nakierowana na zaspokajanie potrzeb dzieci i młodzieży,

 s) współpraca z zespołem interdyscyplinarnym i organizacja działań w ramach grup diagnostyczno-pomocowych,
t) współdziałanie z zespołem koordynującym zadania w ramach realizowanych programów zewnętrznych (np. AOON, FEPŻ).

Zgodnie z ustawą o pomocy społecznej pomocy udziela się osobom i rodzinom w szczególności
z powodu:
1. ubóstwa;
2. sieroctwa;
3. bezdomności;
4. bezrobocia;
5. niepełnosprawności;
6. długotrwałej lub ciężkiej choroby;
7. przemocy w rodzinie;
7a. potrzeby ochrony ofiar handlu ludźmi;
8. potrzeby ochrony macierzyństwa lub wielodzietności;
9. bezradności w sprawach opiekuńczo-wychowawczych i prowadzenia gospodarstwa domowego, zwłaszcza w rodzinach niepełnych lub wielodzietnych;
10. trudności w integracji cudzoziemców, którzy uzyskali w Rzeczpospolitej Polskiej status uchodźcy lub ochronę uzupełniającą;
11. trudności w przystosowaniu do życia po zwolnieniu z zakładu karnego;
12. alkoholizmu lub narkomanii;
13. zdarzenia losowego i sytuacji kryzysowej;
14. klęski żywiołowej lub ekologicznej

Do zadań zleconych z zakresu administracji rządowej realizowanych przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej należy:

1. organizowanie i świadczenie specjalistycznych usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania dla osób z zaburzeniami psychicznymi;
2. przyznawanie i wypłacanie zasiłków celowych na pokrycie wydatków związanych z klęską    
 żywiołową lub ekologiczną;
3. prowadzenie i rozwój infrastruktury środowiskowych domów samopomocy dla osób z
 zaburzeniami psychicznymi;
4. realizacja zadań wynikających z rządowych programów pomocy społecznej, mających na celu
 ochronę poziomu życia osób, rodzin i grup społecznych oraz rozwój specjalistycznego wsparcia;
5. przyznawanie i wypłacanie zasiłków celowych, a także udzielanie schronienia, posiłku oraz
 niezbędnego ubrania cudzoziemcom;
6. przyznawanie i wypłacanie zasiłków celowych, a także udzielanie schronienia, posiłku
i niezbędnego ubrania cudzoziemcom, którym udzielono zgody na pobyt ze względów  
 humanitarnych lub zgody na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
7. wypłacanie wynagrodzenia za sprawowanie opieki.

Realizacja zadań własnych gminy o charakterze obowiązkowym:
1. opracowanie i realizacja gminnej strategii rozwiązywania problemów społecznych ze szczególnym uwzględnieniem programów pomocy społecznej, profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych i innych, których celem jest integracja osób i rodzin z grup szczególnego ryzyka;
2. sporządzanie oceny zasobów pomocy społecznej w oparciu o analizę lokalnej sytuacji społecznej i demograficznej;
3. udzielanie schronienia, zapewnienie posiłku oraz niezbędnego ubrania osobom tego pozbawionym;
4. przyznawanie i wypłacanie zasiłków okresowych;
5. przyznawanie i wypłacanie zasiłków celowych;
6. przyznawanie i wypłacanie zasiłków okresowych na pokrycie wydatków powstałych w wyniku zdarzenia losowego;
7. przyznawanie i wypłacanie zasiłków celowych na pokrycie wydatków na świadczenia zdrowotne osobom bezdomnym oraz innym osobą niemającym dochodu i możliwości uzyskania świadczeń na podstawie przepisów o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych;
8. przyznawanie zasiłków celowych w formie biletu kredytowanego;
9. opłacanie składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe za osobę, która rezygnuje z zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania bezpośredniej, osobistej opieki nad długotrwale lub ciężko chorym członkiem rodziny oraz wspólnie niezamieszkującymi matką, ojcem lub rodzeństwem;
10. praca socjalna;
11. organizowanie i świadczenie usług opiekuńczych, w tym specjalistycznych, w miejscu zamieszkania, z wyłączeniem specjalistycznych usług opiekuńczych dla osób z zaburzeniami psychicznymi;
12. prowadzenie i zapewnienie miejsc w mieszkaniach chronionych;
13. dożywanie dzieci;
14. prowadzenie pogrzebu, w tym osobom bezdomnym;
15. kierowanie do domu pomocy społecznej i ponoszenie odpłatności za pobyt mieszkańca gminy w tym domu;
16. pomoc osobom mającym trudności w przystosowaniu się do życia po zwolnieniu z zakładu karnego;
17. sporządzanie sprawozdawczości oraz przekazywanie jej właściwemu wojewodzie, również w formie dokumentu elektronicznego, z zastosowaniem systemu teleinformatycznego;
18. utworzenie i utrzymywanie ośrodka pomocy społecznej, w tym zapewnienie środków na wynagrodzenia pracowników;
19. przyznawanie i wypłacanie zasiłków stałych;
20. opłacanie składek na ubezpieczenie zdrowotne określonych w przepisach o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia.

Formy pomocy społecznej dzielą się na świadczenia pieniężne i niepieniężne. Świadczenia pieniężne obejmują różne rodzaje zasiłków, min.

1. Zasiłek okresowy: adresowany jest do osób i rodzin bez dochodów lub o dochodach niższych niż ustawowe kryterium oraz zasobach pieniężnych niewystarczających na zaspokojenie niezbędnych potrzeb życiowych, zwłaszcza ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, brak możliwości nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego.

Zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego:

1) osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej;

2) rodzinie, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego rodziny.

Zasiłek okresowy ustala się:

1) w przypadku osoby samotnie gospodarującej - do wysokości różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że miesięczna kwota zasiłku nie może być wyższa kwota kryterium dochodowego na osobę w rodzinie;

2) w przypadku rodziny - do wysokości różnicy między kryterium dochodowym rodziny
a dochodem tej rodziny.

Kwota zasiłku okresowego ustalona zgodnie z ust. 2 nie może być niższa niż 50 % różnicy między:

1) kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby;

2) kryterium dochodowym rodziny a dochodem tej rodziny.

Kwota zasiłku okresowego nie może być niższa niż 20 zł miesięcznie.

W przypadku podjęcia zatrudnienia przez osobę objętą kontraktem socjalnym pobierającą zasiłek okresowy, może być on wypłacany nadal niezależnie od dochodu, do dnia wynikającego z decyzji przyznającej zasiłek okresowy, nie dłużej jednak niż do 2 miesięcy od dnia, w którym osoba została zatrudniona. W tej sytuacji zasiłek okresowy jest wypłacany niezależnie od dochodu nie częściej niż raz na 2 lata.

Okres, na jaki jest przyznawany zasiłek okresowy, ustala ośrodek pomocy społecznej na podstawie okoliczności sprawy.

Rada gminy, w drodze uchwały, może podwyższyć minimalne kwoty zasiłku okresowego.

Zasiłek okresowy na zasadach zwrotu - może być przyznany w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe, ale pod warunkiem zwrotu części lub całości kwoty zasiłku.

2. Zasiłek stały: przysługuje:

1) pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej;

2) pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie.

Zasiłek stały ustala się w wysokości:

1) w przypadku osoby samotnie gospodarującej - różnicy między kwotą stanowiącą 130 % kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 1000 zł miesięcznie;

2) w przypadku osoby w rodzinie - różnicy między kwotą stanowiącą 130 % kryterium dochodowego na osobę w rodzinie a dochodem na osobę w rodzinie.

Kwota zasiłku stałego nie może być niższa niż 100 zł miesięcznie.

W przypadku zbiegu uprawnień do zasiłku stałego i renty socjalnej, świadczenia pielęgnacyjnego, specjalnego zasiłku opiekuńczego, dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania lub zasiłku dla opiekuna, zasiłek stały nie przysługuje.

3. Zasiłek celowy: to świadczenie fakultatywne przyznawane  na zaspokojenie niezbędnej potrzeby bytowej,
a w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego, wyrobów medycznych i leczenia, ogrzewania, w tym opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu.

Osobom bezdomnym i innym osobom nie posiadającym dochodu oraz możliwości uzyskania świadczeń zdrowotnych może być przyznany zasiłek celowy na pokrycie części lub całości wydatków na świadczenia zdrowotne.

Zasiłek celowy może być przyznany również w formie biletu kredytowanego lub może być przyznany również w celu realizacji postanowień kontraktu socjalnego. Wówczas może być wypłacany niezależnie od dochodu, przez okres do 2 miesięcy od dnia, w którym osoba objęta kontraktem socjalnym, w trakcie jego realizacji, stała się osobą zatrudnioną.

Ponadto może być przyznany:

1. Zasiłek celowy na pokrycie wydatków powstałych w wyniku zdarzenia losowego. Świadczenie to może być przyznane osobie albo rodzinie, które poniosły straty w wyniku zdarzenia losowego. W takim przypadku może być przyznany niezależnie od dochodu i może nie podlegać zwrotowi.

2. Zasiłek celowy na pokrycie wydatków związanych z klęską żywiołową lub ekologiczną. Świadczenie to może być przyznane osobie albo rodzinie, które poniosły straty w wyniku klęski żywiołowej lub ekologicznej. W takim przypadku może być przyznany niezależnie od dochodu i może nie podlegać zwrotowi.

3. Specjalny zasiłek celowy. Świadczenie  może być przyznane w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium ustawowe – w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny. Świadczenie to nie podlega zwrotowi.

4. Zasiłek celowy na zasadach zwrotu. Świadczenie to może być przyznane w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe, ale pod warunkiem zwrotu części lub całości kwoty zasiłku.

Do świadczeń niepieniężnych należą:  praca socjalna, pomoc rzeczowa, schronienie, posiłki, usługi opiekuńcze, a także skierowanie do instytucji takich jak domy pomocy społecznej.

1. Praca socjalna - usługi świadczone przez pracowników socjalnych, w tym doradztwo, pomoc w rozwiązywaniu problemów życiowych i pobudzanie aktywności społecznej.

2. Pomoc rzeczowa - dostarczenie niezbędnych rzeczy, takich jak opał czy środki czystości.

3. Schronienie - zapewnienie tymczasowego miejsca zamieszkania osobom bez dachu nad głową.

4. Posiłek - dostarczenie odpowiedniego wyżywienia osobom w trudnej sytuacji.

5. Usługi opiekuńcze - pomoc w codziennym funkcjonowaniu, w tym opieka nad osobami starszymi i chorymi w ich miejscu zamieszkania.

6. Składki na ubezpieczenie zdrowotne i społeczne - pokrywanie kosztów tych ubezpieczeń.

7. Poradnictwo specjalistyczne - pomoc prawna, psychologiczna lub inna specjalistyczna.Sprawienie pogrzebu - pokrycie kosztów pogrzebu w przypadku braku środków przez rodzinę.

8. Kierowanie do Domu Pomocy Społecznej (DPS) - pomoc w znalezieniu i opłaceniu pobytu w placówce.

9. Interwencja kryzysowa - doraźna pomoc osobom w sytuacjach kryzysowych.